Khối u buồng trứng cơ năng : nguyên nhân, phân loại, chẩn đoán, xử trí.

Wednesday, November 26, 2014

I  Đại cương:

     §  U nang buồng trứng là u v bọc ngoài (v nang) trong có chứa 1 cht dch hoc 1 vài loi nào đó. Gặp mi la tuổi.
     §  Phân loi: 2 loi
     -      U nang thực thể.
     -      U nang năng.

II  U nang năng:

nhng nang nh cha dch, th gp bt k tui nào nhưng hay gặp tui dy thì tin mãn kinh. Thường nhng nang nh, trên lâm sàng khó phát hiện, nhưng nếu khối u có kích thước t 5-6 cm thì th s thấy, thường gp tuổi mãn kinh, do đó bệnh nhân cn phải được theo dõi cn thận. Nang thường biến mt sau vài vòng kinh, nếu nang tn ti trên 60 ngày vi kinh nguyt bình thường thì phi coi chng là u thc th.

      §  Sinh ra do rối lon chc phn của bung trng, không có tổn thương giải phẫu. Đónhững nang nh, v mỏng, căng nước, trong lòng nang có dịch nang.
      §  Ch xảy ra nhng phụ nữ còn hành kinh, thể mất đi sau vài vòng kinh.
      §  thể 1 hoc nhiu nang, 1 hoặc 2 bên bung trng.
      §        3 loại nang năng:
-      Nang bọc noãn
-      Nang hoàng tuyến
-      Nang hoàng thể

1. Nang bc noãn:


     §       Do nang Degraff ko v vào ngày qui định tiếp tc phát triển (kích thước lên đến 3-8cm, khi 10cm),  tiếp tc tiết estrogen (làm BN chậm kinh).


     §       Thường v nang mng, bên trong cha dch.
     §       Thường gp trong TH quá sn tuyến ni mc TC

1.1   Chẩn đoán xác định da vào tr/c ls cls như sau  Lâm sàng:

      §       Thường ko có triệu chứng, đôi khi BN thấy nặng bng.
      §       Chm kinh ( do nang tiếp tc chế tiết estrogen )
      §  Khi nang v, hoặc xon sẽ triu chứng đau, rong kinh, giống như tr/c của chửa ngoài tử cung.
      §       Khi nang to gây đau tiểu khung, đau khi giao hp
      §       Thăm ÂĐ: thể s thấy nang tròn, căng, biệt lập TC, ko đau.

Cn LS:


     §       Thử HCG(-)
     §       SA: Ha nang 1 bên bung trng, v mng, ranh ri rõ, bên trong trng âm

1.2 Chẩn đoán phân biệt:


§  Chửa ngoài TC: đặc biệt khi nang xoắn hoặc vỡ
-      Biểu hin thai nghén.
-      HCG (+)
-      Siêu âm hoặc soi ÔB giúp chẩn đoán phân biệt chính xác.
§  Nang hoàng tuyến:
-      Sau nạo thai trứng, u NBN hay BN sinh được điều tr kích dc tố tuyến yên liu cao.
-      Khối u to hơn, thường gặp Φ>10cm.
-      HCG tăng rất cao.
§  Nang hoàng thể:
-      Ch gp trong thi thai, người nhiễm độc thai nghén, chửa đa thai.
-      Biểu hin thai nghén.
-      HCG (+)
§  Nang thực thể:
-      Da vào tin sử
-      HCG (-)
-      Siêu âm
§  Lạc nội mạc tử cung
§  nước vòi trứng
Chú ý : trong sách sản Lan  mới thì chẩn đoán phân biệt với: viêm vòi trứng, lạc nội mạc tử cung, nang hoàng thể, khối u khác.

1.3 Xử trí: Ph thuộc vào kích thước, loi nang triệu chng

     §       U nang nhỏ:
-      thể mất đi trong vài vòng kinh ( thường mất đi trong khoảng 60 ngày)


-      Ung thuốc tránh thai viên dạng kết hợp có kh năng ngăn cản sự hình thành phát triển ( to vòng kinh nhân to)
      §       Nếu Φ >5cm → cần phân bit nang thc th nang năng.
        §       PT đặt ra khi
-      Nang tồn tại trên 3 tháng sau điều tr bng thuốc tránh thai.
-      Nang to lên, không mất đi sau nhiều vòng kinh.
-      dấu hiu xon, v nang. Chú ý : Sn Lan viết :
X trí: Thường nang biến mt tnhiên trong khong 60 ngày, không cần điều tr.

Dùng thuc tránh thai to vòng kinh nhân to.

Nếu nang tn ti trên 60 ngày vi chu k kinh đều thì phi xem xét kh năng không phi nang năng. Nên soi bng, chọc hút nang dưới s hướng dn của siêu âm cũng còn vấn đề cn bàn cãi nếu u thc th thì tế bào khi u th rơi vào khoang bụng làm lan tràn khi u.



2. Nang hoàng tuyến:


-      Do hoàng tuyến ko teo đi trong giai đoạn 2 của vòng kinh.
-      Gp BN cha trứng, U NBN, hay BN điều tr sinh bằng kích dục tuyến yên liu cao.
-      Lớn hơn nang bọc noãn, gp 1 hoc 2 bên trng.
-      Vỏ nang mng, trong cha lutein (do HCG tăng cao).



2.1 Chẩn đoán xác định:


*  Lâm sàng: trên BN cha trứng, U NBN, hay BN điều tr sinh bằng kích dục tuyến yên liu cao.

-      Đau vùng tiểu khung
-      Khám thấy khối u to thường >10cm)

*  Cn LS:


-      HCG tăng cao.
-      SÂ: thấy nang.

2.2 Chẩn đoán phân biệt:


      §       Nang bọc noãn:
-      Nang nhỏ, ít tr/c
-      Nếu nang xon v tr/c ging CNTC.
-  HCG (-).
      §       Nang hoàng thể: như trên.
      §       Nang thực thể:như trên.

2.3 Xtrí:



     §       Điều tr nguyên nhân : cha trứng, K NBN,…
     §       Phu thut ch đặt ra khi d/h xon, v nang.



3. Nang hoàng th:


Hoàng thể thai nghén tiếp tục phát trin thành nang.

Sn Lan viết thêm:
hai loi nang hoàng th: nang tế bào ht nang tế bào v.

2.1.  Nang hoàng thể tế bào hạt: nang năng, gặp sau phóng noãn, các tế bào hạt trở nên hoàng thể hoá.
-  Triu chng:

Đau vùng chậu, gây kinh hoc mun kinh d nhm vi cha ngoài t cung, th xon nang, v nang gây chy máu phi soi bng hoc m bụng để cm máu.
2.2. Nang hoàng thể vỏ: loi nang này không to, hay gp hai bên bung trng, dch trong nang co màu vàng rơm. Loại nang này thường gp trong bung trứng đa nang, chửa trng, chorio hoc quá mn trong kích thích phóng noãn.
-  Xtrí:  nang thường biến mất sau điều tr như nạo trứng, điều tr chorio.




3.1 Chẩn đoán xác định:


      §       Ch gp thi kcó thai, BN NĐTN, đa thai.
      §        biểu hin thai nghén: chậm kinh, nghén,…
      §       Nang có biểu hin chế tiết estrogen progesteron mnh.

3.2 Chẩn đoán phân biệt:


      §        Nang bọc noãn
      §        Nang hoàng tuyến
      §        Nang thực th
3.3 Xử trí: T mất đi nửa sau thi k thai nghén.
4.   Buồng trứng đa nang (Stein-Leventhal syndrom): ( sản Lan viết thêm vào phần nang năng)

     Gp hai bên bung trng, gây kinh, sinh, thiểu kinh, 50% mc râu béo phì .
Bung trứng đa nang hay gặp ở những trường hợp ri loạn liên quan đến vùng dưới đồi.

Biểu hin bng v buồng trng bị sừng hóa, b mt trng ngà nên gi hình con sò, nhiu nang nhỏ nằm dưới lp v dày.


-  Chẩn đoán: dựa vào khai thác tiền sử, khám thực thể, xét nghiệm LH tăng cao, theo dõi nhiệt độ thể không có phóng noãn.
Chẩn đoán xác định qua siêu âm soi bng.


-  Điều tr: Chlomifen 50-100 mg trong 5-7 ngày kết hợp Pregnyl 5000 đơn vị gây phóng noãn, đôi khi phải ct góc bung trng.

Subscribe your email address now to get the latest articles from us

No comments:

Post a Comment

 

Nuôi dạy con thông minh

Copyright © 2018. Nơi chia sẻ những kiến thức y khoa.
Design by Bacsiluc.com. Published by Fanpage Chia sẻ trực tuyến KIẾN THỨC Y KHOA. Powered by Blogger.
Creative Commons License